REVIEW - Carl Zeiss MC Flektogon 20mm F2.8

Door HackingDutchman op maandag 26 juli 2021 20:49 - Reacties (2)
Categorie: Lensreviews, Views: 1.003

Carl Zeiss Jena DDR MC Flektogon 20mm F2.8

Geeft de browser de foto's in de review niet goed weer? Selecteer dan de lezerweergave in uw browser.


Deze keer gaan we wijd, 20mm wijd. De Flektogon serie kent twee 20mm lenzen, de F4 en de F2.8 versie. Hier komt de 20mm F2.8 aan bod, de meest lichtsterke van de twee.

Voor mij ook een uitdaging om met iets te schieten dat zo wijd is. Normaal ga ik tot 35mm, en niet wijder. Het was echt even goed wennen om zo wijd te gaan. Architectuur heb ik hier niet, geen hoge gebouwen zoals in de randstad. De eerste keer ben ik maar aan kijken hoeveel bokeh ik kon creëren. Vervolgens ben ik een keer op jacht gegaan naar wat landschappen.

BOUWKWALITEIT
Een prachtige lens om alleen al naar te kijken. Door het grote voorste element met de paarse/oranje coating ziet het objectief er zeer fraai uit. De bouwkwaliteit complementeert dit geheel. Geen speling op rare plekken, soepele focus en soepel diafragma. Al met al een zeer fraai vormgegeven en solide gebouwd objectief.



Dit objectief bevat relatief veel glas en heeft, net zoals vele andere groothoekobjectieven, vaak last van enige haze en of schimmel. Let hier op bij de aankoop.
Gelukkig is zijn alle elementen te demonteren en kan het glas goed worden schoon gemaakt.
Tevens deze Flektogon, net als de zwarte Pancolar’s en andere zwarte Flektogon’s, heeft nog wel eens last van een slecht functionerend diafragma. Test het diafragma daarom veelvuldig tijdens de aankoop.



Bij dit exemplaar functioneert alles goed en is vrij van schimmel. Omdat de lens degelijk is gebouwd en ook na demontage weer zonder speling in elkaar gezet kan worden, bestempel ik de bouwkwaliteit van de lens erg goed. De lens voldoet zeker aan de kwaliteitseisen van de andere goed gebouwde Flektogon en Pancolar lenzen.
OPTISCHE KWALITEIT
Zeer opvallend is de scherptecirkel van de lens. De lens is scherp, wijd open, in het midden van het frame, middelste 20%. Daarbuiten neemt de scherpte heel snel af, tot niet bruikbare scherpte. Als er dingen worden gepositioneerd aan de randen van het frame, en er wat verder scherpgesteld wordt, zorgt de onscherpte aan de randen voor een lelijke vertekening van het beeld. Het lijkt dan uitgesmeerd en vervormd met een klein beetje chromatische aberratie.
Ook bij F5.6 en F8 is er nog steeds onscherpte bij de randen. Gelukkig praten we dan om de buitenste 10-15% van het gehele frame, dus naar mijn mening wel acceptabel voor zo’n oud objectief.
Als je weet dat het objectief zo presteert qua scherpte kun je de onscherpte gaan gebruiken in je compositie. Na een tijdje kon ik het wel waarderen. Het is wel minder veelzijdig, maar het onderwerp, in het midden van het frame, komt zo iets meer naar voren en het geheel ziet er eerder vintage uit. Zo leken de beelden van de tractor en het pad erg filmisch. Je ziet bijvoorbeeld vaak bij films geschoten met relatief oud anamorfisch én sferisch glas, erg onscherpe randen en vertekende lijnen. Het geeft veel karakter aan het beeld, maar kan ook afleiden. Je moet dus wel weten of het uitkomt in je frame of niet.











Vervorming is wel degelijk aanwezig. Er zit, zoals vaak te zien is bij groothoeklenzen, een klein golfpatroontje in. Na wat gespeel in Lightroom kan je dit rechttrekken. Het helpt heeeeeeel erg als je hiervoor een lenschart hebt, dan kan je precies alles afstellen op de lijnen. Zelf doe ik dit eigenlijk nooit bij vintage lenzen. De lenscorrectie functies van moderne lenzen zet ik vaak ook alleen maar aan bij landschappen, gebouwen of iets waar de lijnen exact recht moeten zijn. Vervormingen geven vaak ook wat karakter aan een beeld.
Opmerking: Tegenwoordig is het de trend om glas dat vervorming tegengaat, er volledig uit te laten. Dit wordt gedaan omdat dit in de nabewerking met één muisklik gecorrigeerd kan worden, of zelfs in de camera al. Zo worden lenzen compacter en kan er meer gefocust worden op scherpte en andere zaken. Het kan dus voorkomen dat je gigantisch overdreven vervormingen tegenkomt bij premium glas, maar dit is gedaan met een expliciete reden.

Vignetting valt mee voor een groothoek. Is er wel, maar niet zoveel als verwacht.



De bokeh ziet er enigszins hetzelfde uit als bij de Flektogon 35mm F2.4. Er zit tevens een kleine groene cirkel omheen, de ene keer wat beter zichtbaar dan de andere keren. Niet heel storend.



Chromatische aberratie is er vooral wijd open bij sterke contrasten, maar zelfs dan was het soms afwezig. Als je het diafragma een beetje dicht doet dan is nagenoeg geheel afwezig. Ik heb er in de foto’s niet voor hoeven corrigeren. Ook bij het shot van het blad in het bos met de lensflare erin, bij wijd open diafragma, was het niet te zien. Ik ben positief verrast over de prestaties die de lens hier laat zien.





De lens lijkt flares erg leuk te vinden. Hij produceert ze daarom al snel. Ze zien er gelukkig meestal best wel okee uit. Het kan dus ook wat toevoegen aan je shot. Echter, hij flared wel érg snel en relatief veel. Het is niet altijd even mooi en goed weg te halen. Je moet dus goed opletten over de positionering van de zon. Al met al zeer acceptabel, kijkende naar de leeftijd van de lens. Over de flares ben ik zeker niet ontevreden.









Kleuren vallen niet heel erg op. Worden redelijk neutraal weergegeven. Net als bij ander Zeiss glas is het eerder een tikkeltje kouder dan warmer. Bij het dichtdraaien van het diafragma neemt het contrast flink toe.



CONCLUSIE
De hekkensluiter in de Flektogon serie, aan de wijde kant. De 20mm F2.8 is de wijdste en meest lichtsterke optie. De lens presteert goed, op de randscherpte na. Het was enigszins te verwachten van zo’n oude en lichtsterke groothoek, we hebben het immers over de jaren 70, zo’n halve eeuw geleden. Al met al presteert de lens alsnog degelijk en produceert het karaktervolle beelden. Als je goed om weet te gaan met de randonscherpte kan de lens prachtige plaatjes opleveren die zeer filmisch ogen.


Andere reviews:
Tweakers Weblog, meer lensreviews, ook van vintage exemplaren.
https://hackingdutchman.tweakblogs.net/

Sirui 50mm f/1.8 Anamorphic 1.33X
https://tweakers.net/prod...ns-134x-sony-e-mount.html

Sirui 75mm f/1.8 Anamorphic 1.33X
https://tweakers.net/prod...anamorphic-lens-133x.html

Zeiss Planar 50mm f/1.4
https://tweakers.net/prod...nar-t-fe-50mm-f14-za.html

Sigma Art 35mm f/1.2
https://tweakers.net/prod...-12-dg-dn-art-sony-e.html

Zeiss Distagon 35mm f/1.4
https://tweakers.net/prod...eiss-fe-35mm-f-14-za.html

Helios 44-2 58mm f/2
https://tweakers.net/productreview/174601/helios-44-2.html


*Gebruikt in combinatie met een Sony A7RII.

Volgende: REVIEW - Carl Zeiss Jena Tessar 50mm F2.8 28-07 REVIEW - Carl Zeiss Jena Tessar 50mm F2.8
Volgende: Prettige presets 22-07 Prettige presets

Reacties


Door Tweakers user nst6ldr, donderdag 29 juli 2021 12:11

Wederom prachtig beeld. Waar haal je deze lenzen vandaan? Ik heb destijds op Etsy een Helios 44M met opzetstuk voor m'n Fuji X-E2 gehaald (heb niet heel veel geld begroot voor fotografie helaas), maar ik zie langzaam maar zeker de prijzen van overige vintage materiaal toch wel duurder worden. Ze gaan mainstream lijkt wel.

Door Tweakers user HackingDutchman, donderdag 29 juli 2021 13:46

nst6ldr schreef op donderdag 29 juli 2021 @ 12:11:
Wederom prachtig beeld. Waar haal je deze lenzen vandaan? Ik heb destijds op Etsy een Helios 44M met opzetstuk voor m'n Fuji X-E2 gehaald (heb niet heel veel geld begroot voor fotografie helaas), maar ik zie langzaam maar zeker de prijzen van overige vintage materiaal toch wel duurder worden. Ze gaan mainstream lijkt wel.
Voornamelijk Marktplaats, een enkele keer Tweedehands.be. 1x op Ebay iets gehaald, Ebay probeer ik altijd te vermijden. Als het moet dan koop ik alleen via Duitse Ebay. Zuid Europa vertrouw ik voor geen meter, die gaan zeer slecht met hun spullen om, vele malen slechter dan het oostblok uit mijn ervaringen.
De Heliossen haal ik rechtstreeks via via uit Oekraïne en Rusland.

Ik merk zeker dat ze duurder worden. Ik doe dit al vanaf de middelbare school, een jaar of tien nu. Zelf ben ik altijd al relatief duur geweest, maar dat komt vooral omdat ik alles weer maak en zorg dat het goed functioneert, dus vind ik dat ik ook iets meer kan vragen. Echter, tegenwoordig zie je veel voor gigantische prijzen langs komen, en dat is lang niet allemaal gegarandeerd in goede staat. Flektogon 35mm's voor 250+, 50mm Pancolar's voor 150+, oud Canon spul voor 200+ en de Trioplannen moet je niet eens meer naar willen kijken.

Het is niet erg, want blijkbaar hebben mensen het ervoor over, maar het grootste nadeel is wel dat veel mensen gewoon niet weten in wat voor staat de lens echt verkeerd. Als je er ietsje beter naar kijkt (mensen hebben geen geduld meer), dan zit er in heeeeeeeel veel lenzen gewoon haze of schimmel, maar dat staat nooit bij de advertenties. Dus, moet je dit er weer uit halen.
Natuurlijk, je moet ook niet verwachten dat je een nieuwe lens in handen krijgt, zelfs niet bij New Old Stock, die dingen zijn gewoon in een heel ander tijdperk gebouwd met andere standaarden en toleranties.
De laatste 2-3 jaar heb ik ook niet veel meer ingekocht, want de prijzen gaan te snel te hoog. Dan verdien ik er niets meer op als ik hem nog volledig reviseer. Ook is het risico dan te hoog, mocht er wel schimmel in zitten wat je er niet meer uit kan halen, of iets intern kapot zijn, dan verdampt je totale aankoopwaarde als sneeuw voor de zon. De lol is er daarom een beetje aan het afgaan. Ik zou tegenwoordig eerder gewoon een stuk of drie goede vintage lenzen kopen, of een jaar langer doorsparen voor een moderne lens.

Retro en vintage zijn over het algemeen weer hipper aan het worden, daar liften de vintage objectieven ook op mee. Het is een beetje net als met de opkomst met hipsters. Mensen schrijven er tegenwoordig meer over, het komt ook bij meer mainstream kanalen voorbij, bij standaard fotografiebladen en websites, zoals bijvoorbeeld Zoom.nl.

Van de ene kant kan ik de prijzen wel begrijpen, met al die mooie effectjes en de prijzen van +-1500+ euro voor een fatsoenlijke lichtsterke lens tegenwoordig (50/1.4 Zeiss Sony, 35/1.2 Sigma, Canon RF serie, Sony GM glas). Dan vallen de prijzen van vintage glas wel weer mee.... In plaats van dat je dus dóór gaat investeren, van een 50/1.8 naar 50/1.4, kijk je dan maar naar andere opties om je horizon te verbreden.
Neem als extreem voorbeeld de Canon RF serie. De gemiddelde prijs van een fatsoenlijke/normale lens voor de full frame Canon RF serie ligt boven de 1500 euro. Uit de prijsvergelijker:
50/1.8 = 222
24-240 = 958
24-105 F4 = 1200
De overige 12 van de 15 lenzen zitten dik boven de 1500 euro.

De enige lol die er goedkoop nog te beleven valt zijn lenzen van merken zoals Yashica/Mamiya/Ricoh/Revuenon 50mm/28mm/135mm/200mm, en zooms, maar die zitten 90% van de tijd vol met schimmel of haze en heb ik nooit op mijn body durven plaatsen daardoor.

Al met al is het natuurlijk gewoon een kwestie van het simpele vraag en aanbod principe. Iedereen wil zo'n ding tegenwoordig, je lijkt anders niet eens meer serieus te worden genomen :+


Veel mensen vergeten, dat aan het einde, het gewoon gaat om de persoon die de camera en lens in zijn handen heeft. De ene kan met een goedkope 50/1.8 prachtige plaatjes schieten, en de andere verpest alles met een 50/1.2.
Mijn enige reden waarom ik investeer in lichtsterk glas is het feit dat je meer speelruimte krijgt. Meer opties met scherptediepte, en bijkomend het feit dat je iets meer speling hebt met de sluitertijd en ISO. Je kan wat makkelijker tot je eindresultaat komen, je kan wat luier worden. Met F1.4 kan je bijvoorbeeld 2 meter tussen je onderwerp en achtergrond hebben, terwijl je voor F1.8 misschien 3 meter nodig hebt voor het zelfde effect. Kennis is machtiger dan het glas.

Om te kunnen reageren moet je ingelogd zijn. Via deze link kun je inloggen als je al geregistreerd bent. Indien je nog geen account hebt kun je er hier één aanmaken.