REVIEW - MC Kaleinar-5N 100mm F2.8

Door HackingDutchman op maandag 17 januari 2022 13:02 - Reacties (4)
Categorie: Lensreviews, Views: 562

MC Kaleinar-5N 100mm F2.8

Geeft de browser de foto's in de review niet goed weer? Selecteer dan de lezerweergave in uw browser.


Een relatief onbekende lens van een onbekend Russisch merk, Kaleinar. Specifieker, de MC Kaleinar-5N 100mm F2.8.
100mm F2.8, dan denken we natuurlijk aan de iets bekendere Meyer-Optik Görlitz Orestor 100mm F2.8. Kan deze Kaleinar tippen aan de prestaties van de Orestor? We gaan eens kijken wat we met de Kaleinar kunnen deze zonnige doch koude dagen.



De Kaleinar-5X is gemaakt in verscheidene mounts. Op de plaats van de X staat N voor M42 of H voor Nikon F. Op het internet bestaat het gerucht dat deze lens is afgeleid, of letterlijk gekopieerd, van de Nikon E Series 100mm F2.8. Of dit waar is weet ik niet. Ik kan het optische schema van de Kaleinar wel vinden, maar niet van de Nikon. Overigens ligt er nog een Nikon E Series 100mm F2.8 te wachten op reparatie en ik kan je nu al vertellen dat de bouwkwaliteit van de Nikon ver ondermaats is. Er wordt in die lens veel plastic gebruikt met als gevolg dat de lens makkelijk kapot gaat, en plastic onderdelen zijn niet heel makkelijk te repareren… Tot die tijd kan ik de resultaten dus niet een op een vergelijken en houden we het in deze review alleen bij de Kaleinar.

BOUWKWALITEIT
De lens kenmerkt zich met een uitstekende bouwkwaliteit. Er zijn geen rare spelingen te vinden op de lens en alles is overzichtelijk en degelijk uitgevoerd. De lens heeft een zwarte jas aan die alleen gebroken wordt door de aanduidingen van de focus en het diafragma. Een ingebouwde zonnekap mag ook niet ontbreken. Het geheel is vervaardigd uit metaal en weegt daardoor ook net iets meer, +- 380 gram, dan je van dit relatief kleine lensje verwacht.





De focusthrow beslaat driekwart van de omtrek van de lens. De lens focust goed en soepel. Het diafragma is een standaard klikkend diafragma, zonder presetmechanisme.

Het geheel is makkelijk uit elkaar te halen en te reinigen. De glazen elementen zijn tevens makkelijk te verwijderen en te reinigen.

Al met al een zeer degelijk gebouwd objectief waar weinig kapot aan kan gaan.

OPTISCHE KWALITEIT
De scherpte is op F2.8 al zeer goed te noemen. Het grootste deel van het beeld is scherp, naar de hoeken toe neemt de scherpte langzaam af. Doch, de hoeken zijn nog steeds scherper dan veel andere vintage lenzen. Een opvallend goede prestatie. De lens is naar mijn mening scherp genoeg voor portretten, ik ben niet zo van hele erge zachtheid, scherpte vind ik altijd wel fijn om de ogen mooi te laten uitkomen.
Ook takken en fijnere details lijken minder tot vaseline-achtige smeersels te vervormen in de hoeken. Dit maakt dat je ook gewoon een bospad of landschap op de foto kan zetten met een gerust hart.













Er is weinig vervorming waar te nemen. De lijnen op de muur blijven relatief mooi recht. De vervorming die waar te nemen is doet zich vooral voor aan de boven- en onderkant van het frame, lichte bolling naar binnen toe. Tevens is de aanwezige vignetting niet extreem en valt het eigenlijk nog wel mee voor wijd open diafragma. De aanwezige vignetting kan makkelijk worden verwijderd tijdens de nabewerking.







Deze lens heeft een gepassioneerde relatie met ‘’lensflares’’, ondanks de MC aanduiding van ‘’multicoating’’ op de voorzijde. Bij enige vorm van zon neemt het contrast al snel af. Lensflares zijn het niet helemaal, meestal zie je eigenlijk alleen contrastverlies. De flares zorgen dus vaak voor contrastverlies en er zijn weinig ‘’vormen’’ waar te nemen. Mochten er wel vormen van de flares te zien zijn, dan zijn ze vaak niet erg fraai en maken de foto’s dikwijls onbruikbaar. Ondanks het contrastverlies valt er dus redelijk goed mee te leven. Het contrastverlies is trouwens zo weg te werken met de ‘’dehaze’’ slider in Lightroom. Leve lang de huidige softwaremogelijkheden.







Chromatische aberratie is in vrij contrastrijke situaties zeker aanwezig. Gelukkig valt de dikte van de aberraties mee en is het over het algemeen goed weg te werken in Lightroom.

De kleuren zijn een beetje aan de koude en groene kant. Over het algemeen, als je geen tegenlicht hebt, is er vrij veel contrast aanwezig. Bij een licht deel of tegenlicht is er al snel sprake van flink contrastverlies.






De bokeh is boterzacht, zoals je mag verwachten van een 100mm lens. Drukke bokeh is bijna in geen enkele situatie waar te nemen. De bokehballen zelf zijn in het midden van het frame prachtig rond. Tevens zijn ze mooi effen en vertonen geen sporen van uienringen. In sommige situaties is er een groen-blauwe ring om een deel van de bokehbal zichtbaar. De lens presteert op dit vlak zeer goed.













CONCLUSIE
Een verrassend goede lens, van de bouwkwaliteit tot aan de optische prestaties. Zeker een lens die het overwegen waard is.
De Kaleinar 100mm is in ieder geval een goede concurrent voor de Orestor 100mm. Beide lenzen presteren vrij goed. Het grote verschil zit het in de lensflares, vorm en voorkomen, en in de vervorming, die bij de Kaleinar beduidend minder is. Ook is de bokeh net iets anders, de Orestor meer zeepbel en de Kaleinar meer effen. De prijs van de Kaleinar is over het algemeen net wat, of veel, goedkoper dan de Orestor 100mm. De keuze is wat dat betreft dus snel gemaakt, je kan makkelijk voor de Kaleinar gaan zonder enige vorm van spijt.

Door de weinige vervorming en scherpte karakter is de lens zeker ook geschikt voor portretten. Doordat ook de hoeken in nette staat blijven zijn landschappen ook bereikbaar. Alom maken de goede prestaties van de lens een vrij multifunctioneel exemplaar, geschikt van close-up tot veraf.


Hoe belangrijk is bouwkwaliteit voor jou bij het aanschaffen van een nieuwe en/of vintage lens? Laat het weten in de reacties.

REVIEW - Konica Hexanon AR 40mm F1.8

Door HackingDutchman op maandag 10 januari 2022 17:32 - Reacties (2)
Categorie: Lensreviews, Views: 940

Konica Hexanon AR 40mm F1.8

Geeft de browser de foto's in de review niet goed weer? Selecteer dan de lezerweergave in uw browser.


Een veel voorkomend en relatief goedkoop lensje, de Konica Hexanon AR 40mm F1.8. Met een brandpuntsafstand van 40mm een beetje een vreemde eend in de bijt. Geen 50mm en ook geen 35mm, maar er tussenin. Beide de 50mm en 35mm zijn zeer populaire brandpuntsafstanden bij primes. Is 40mm dan eigenlijk niet dé sweet-spot?

De Konica Hexanon AR 40mm F1.8 werd ontworpen in de late jaren zeventig. Konica was op zoek naar compactere lensdesigns, zogenoemde ‘’’pancake’’ lensjes. Deze lens is daar een van, de lens is lekker licht én zeer compact. Het scheen dat dit lensje vroeger beroemd was voor zijn scherpte over het gehele frame en contrastrijke plaatjes. Eens kijken of deze lens zijn naam nog waar kan maken vijftig jaren later.

BOUWKWALITEIT


De Hexanon AR 40mm F1.8 is een klein en compact lensje. Ook in zijn gewicht is hij vrij bescheiden, de weegschaal geeft 140 gram aan. Op het exemplaar wat ik hier heb zit wel redelijk wat speling, ook na het controleren van de schroefjes.



De lens lijkt nagenoeg volledig vervaardigd uit metaal, de uitzondering is de voorste ring waar de naam van de lens op staat. Deze voorste ring zit overigens vast door een kliksysteem. Draai je de ring naar links, dan ‘’klikt’’ deze ring los. Er hoeft dus niet aan gedraaid te worden qua schroefdraad.



De focusthrow van deze lens is kort, heel kort. Het doet eerder denken aan een standaard klein 28mm lensje. De focusthrow beslaat ongeveer iets minder dan een derde van de lensomtrek. Een klein draaitje met de vingers en de lens is van 0,45 meter naar oneindig gefocust. Dit maakt het handmatig scherpstellen van objecten die relatief dichtbij staan niet erg precies.

Uiteindelijk kijken we naar een compact en okay gebouwd lensje. De lens is lekker klein en weegt niet veel. Qua formaat en gewicht is het dus een ideale reisgenoot en lijkt het op het eerste gezicht een leuk pancake lensje.

OPTISCHE KWALITEIT
Wijd open op F1.8 valt de scherpte nogal tegen. Over het gehele beeld is een duidelijke onscherpte waar te nemen. We krijgen een vaseline-achtig effect te zien over nagenoeg het gehele frame. De hoeken zijn stukken erger dan het midden van het beeld. Ik zou zeggen dat deze lens op F1.8 onbruikbaar is, van landschappen tot close-up. De lens presteert bij lange na niet genoeg om een 42 megapixel full frame sensor van voldoende resolutie te voorzien.
Draaien we het diafragma één klik verder, van F1.8 naar F2.8, dan lijkt de hele lens ineens veranderd te zijn. Het middelste deel van het beeld is ineens zeer scherp en het verval naar de randen toe valt ook alleszins mee. De resultaten zijn qua scherpte dus ineens zeer goed te noemen. Van de ene kant mag je dit ook wel verwachten, we gaan immers meer dan een volledige stop omhoog, van F1.8 naar F2.8. Echter, dat het verschil zo ontzettend groot is, is wel opmerkelijk. Apart, ze hadden de lens wat dat betreft beter gewoon bij F2 kunnen laten beginnen, dat zal naar alle waarschijnlijk al stukken beter zijn geweest dan de ‘’prestaties’’ die ik hier op F1.8 ervaar.
Gaan we verder het diafragma af dan wordt het steeds een stapje beter, rond F8 gaan we weer naar beneden met de prestaties.






















Wijd open is er al veel contrast aanwezig. Gaan we weer een stapje verder naar F2.8 dan neemt het contrast nog iets verder toe. Ondanks dat de lens vrij contrastrijk is, zijn de kleuren niet oververzadigd. De kleuren zijn vrij neutraal, maar neigen eerder naar de koudere kant dan de warmere kant.










De lens produceert relatief gezien fraaie lensflares die sterk lijken op lensflares van wijdere lenzen, zoals 20mm en 25mm modellen. Over het algemeen gezien vond ik het vrij makkelijk om er fraaie lensflares uit te krijgen. Echter, ik merkte ook dat ik vaak lensflares had terwijl ik dit niet verwachtte van de lens, of gewoon geen lensflares in beeld wou hebben. De lens kan namelijk ook erg lelijke lensflares produceren. Op F1.8 zijn er ook lensflares aanwezig die weer vervallen bij F2.8. De lens presteert hier dus een beetje gemixt, maar over het algemeen flared de lens wel vrij snel.











Wijd open produceert de lens veel vignetting. Deze is vrijwel volledig vervallen als we op F2.8 zitten.
Vervorming is tevens vrij veel aanwezig. Er is een duidelijke bolling te zien in het gehele beeld. De stenen geven dit duidelijk weer. Een horizon blijft dus niet echt recht.







De bokeh is kort gezegd niet fraai. Vaak zijn er halve bokehballen te zien die een groen gloedje om de ballen heen hebben. Tevens is de bokeh vrij druk. Als het onderwerp van verder van de achtergrond verwijderd is, dan valt het allemaal redelijk mee, voornamelijk omdat er dan geen duidelijke vormen te zien zijn.
Knijpen we het diafragma dicht dan komen we eerst bij F2.8 en vervolgens bij F4. Bij beide stops is een zaagtand bokeh te zien, apart, maar fraai is ook anders. Je moet er maar van houden. Op F5.6 sluit het diafragma weer aan en krijgen we een standaard hexagon patroon te zien.
Al met al werd ik niet heel blij van de close-up shots die ik maakte met deze lens. Ik vond de bokeh vaak niet zo mooi.











CONCLUSIE
Een leuk lensje om mee te nemen op een goed belichte dag. De lens is compact, licht en presteert vanaf F2.8 redelijk goed voor een vintage lens. De lens is geschikt voor wat wijdere composities en minder voor close-ups. De prestaties zijn wijd open namelijk niet echt denderend en tevens is de bokeh ook niet zo fraai, dus daar dien je wel rekening mee te houden. Verder is de brandpuntsafstand van 40mm best interessant. Als de prestaties op F1.8 beter waren dan was dit zeker een stuk veelzijdigere en betere lens geweest.

Kan je deze lens goedkoop aanschaffen, ergens onder de 50 euro, dan kun je hem overwegen, anders zou ik toch even verder kijken in vintage lenzenland. Door de vele vervorming en slechte prestaties op F1.8 blijven de toepassingen beperkter dan bij een 50mm lens die op F1.8 beter presteert. Bij de meeste 50mm exemplaren op F2.8 zijn de prestaties aan de buitenzijden van het beeld namelijk vergelijkbaar met deze lens op F2.8.


Hoe belangrijk is het gewicht en de grootte van een lens voor jou? Laat het weten in de reacties.

REVIEW - Helios 40-2 85mm F1.5

Door HackingDutchman op dinsdag 4 januari 2022 16:57 - Reacties (4)
Categorie: Lensreviews, Views: 1.774

Helios 40-2 85mm F1.5

Geeft de browser de foto's in de review niet goed weer? Selecteer dan de lezerweergave in uw browser.


Een stapje verder dan de Helios 44 serie, de 40. Van 58mm naar 85mm en van F2 naar F1.5! Dit belooft veel goeds. We duiken niet alleen verder de brandpuntsafstand in, maar ook dieper in de swirly bokeh.

De Helios 40, en 40-2, zijn natuurlijk ook weer kopieën van de Zeiss Biotar serie. Iemand zei ooit tegen mij, beter goed gejat dan slecht bedacht… Deze keer zijn we aanbeland bij de top van de top, naar mijn mening, de Carl Zeiss Biotar 75mm F1.5. Tevens nog de enige lens waar ik actief naar op zoek ben. De Helios 40 is afgeleid van deze legendarische Zeiss lens. Nu niet een directe kopie, lijkt, 75mm in plaats van 85mm. Dat het een kopie betreft is ook terug te zien in het algemene design van de lens, de twee lijken namelijk erg sterk op elkaar.



De Helios 40 en 40-2 zijn geproduceerd van 1962 tot en met 1990. De lens is in 2015 een nieuw leven ingeblazen door Zenit in Rusland, maar deze versie bespreken we niet in deze review, want het is geen vintage exemplaar. Dit schijnt trouwens wel een exacte kopie te zijn van de vroegere 40-2, maar alleen met verbeterde coatings. Echter, er zijn mensen die zeggen dat lens optisch ook een enkele aanpassing heeft ondergaan.
Zonder de meest recente versie mee te nemen zijn er drie exemplaren van deze lens. De Helios 40 en de 40-2. De eerste versie, de 40, is uitgevoerd in het zilver en heeft een tripod mount om zijn hals. De tweede versie, zwarte 40-2, ziet er hetzelfde uit als de zilveren 40 versie, maar heeft een zwart kleurtje. De derde versie kenmerkt zich door géén tripod mount om zijn hals te dragen. De coatings verschillen enigszins tussen de 40 en 40-2. De 40 kent een paarse gloed en de 40-2 een gelige gloed.

BOUWKWALITEIT


We hebben weer te maken met een ware Russische tank. Zoals te verwachten is het objectief volledig vervaardigd uit metaal. Het geheel weegt zo rond de 900 gram, dus kan zeker zwaar worden genoemd. In vergelijking met wat ik hier in de kast heb staan, een Pancolar 80mm F1.8 weegt 310 gram en een Sigma 85mm F1.4 Art DG DN weegt 630 gram, is deze lens inderdaad erg zwaar. Oh ja, de originele Biotar 75mm F1.5 weegt zo rond de 500 gram, dus die extra 10mm heeft zeker gezorgd voor wat extra gewicht bij de Helios 40.



Het exemplaar wat ik hier heb betreft een 40-2 met tripod mount. Het opvallende aan dit exemplaar is de voorste lensring, die in plaats van 1,5/85, 1,5/79 leest. Heeft hier iemand een geintje uitgehaald, 79mm? Tevens staat er ook geen Zenit logo op de lens. Als iemand weet wat hier gaande is, laat het alstublieft weten in de reacties. [1]

Hier en daar vinden we uiteraard ook wat speling terug op een ring, zoals een goede Russische vintage lens betaamd. De speling is echter zeer gering, dus zal niet snel tot irritaties of brokken leiden. Tevens is de boel makkelijk uit elkaar te halen, te reinigen en te smeren.



Er is een diafragmaring, preset diafragmaring en focusring aanwezig. De preset diafragmaring werkt met stevige klikjes en de normale diafragmaring is traploos. De focusring zit een beetje apart gepositioneerd, vrij dicht tegen de camera kant aan, en is vrij dun. Dit is vooral in het begin even wennen, maar zorgt er in het algemeen voor dat de lens qua manueel focussen niet optimaal is.

Al met al een goed gebouwde lens die niet afwijkt met wat we gewend zijn van meerdere Russische vintage lenzen. Het enige nadeel hier is het gewicht, dat met rond de 900 gram vrij fors te noemen is.

OPTISCHE KWALITEIT
De bokeh van deze lens is een van de meest, al dan niet dé meest, swirly die je kan krijgen. Hij is, net als bij de rest van de Biotar en Helios 44 en 40 serie, relatief druk. Dat betekent dat je duidelijke ‘’ballen’’ kan onderscheiden in de meeste gevallen. Hierdoor valt de swirl ook extra veel op. Het is dan ook een effect dat niet overal geschikt voor is. De achtergrond moet zich er ook voor lenen en het is dan ook goed uitkijken met de afstand van het onderwerp tot de achtergrond. De swirl is bijna in elke foto terug te zien. Het beeld wordt echt vanaf de hoeken in een cirkel getrokken. Dit betekent dus ook dat er redelijk wat vervorming waarneembaar is in de hoeken.
De bokeh kent verder in de meeste gevallen nog een groengele rand en zit meer tegen een zeepbel aan dan een zachte bal. Er zijn geen uienringen of andere dingen in de bokehbal zelf te zien, deze is mooi effen.


















De scherpte die er wijd open te vinden is, is alleen te zien in de middelste 15-25% van het beeld. Daarbuiten wordt al het detail vernietigd. Meer dan een gecentreerd hoofd zul je er niet scherp op krijgen. Alles buiten de kleine ‘’scherpe’’ middencirkel wordt tevens ook uitgesmeerd, alsof je vaseline op je lens gesmeerd hebt. Dit maakt het zeer geschikt om je onderwerp te isoleren, minder om meerdere onderwerpen in beeld te hebben. Bij een foto van een pad in het bos kan je ook duidelijk zien dat alles wordt uitgesmeerd. Dit geeft een apart vaseline-achtig effect, en maakt de meeste foto’s eigenlijk best wel lelijk.
Als je dingen zoals takken onscherp in beeld wilt hebben, kan je maar beter zorgen dat ze ook écht onscherp zijn en je dat vaseline-achtige niet te zien krijgt. Echter, in sommige gevallen levert het wel een interessant plaatje op.
Deze lens is een goed voorbeeld voor perspectief en compositie, specifiek voor de afstand van het onderwerp tot de lens en de achtergrond. Nemen we namelijk close-up shots, dan valt dit vaseline-achtige effect nagenoeg weg en lijkt de lens veel minder onscherp dan als we een bospad op de foto zetten.
Gaan we richting de F2.8 dan wordt het allemaal stukken beter. Van scherpte tot contrast gaat de boel er stukken op vooruit en lijken de resultaten ineens op acceptabel niveau te liggen qua scherpte. Willen je de zijkanten van het beeld ook scherp hebben dan zit je zo rond de F5.6 of F8. Maar hé, voor de scherpte koop je deze lens niet.















Flaren is eerder regel dan uitzondering. De lens is bijna onbruikbaar zonder zonnekap. Zelfs met mijn hand boven de lens in het beeldvlak flared de lens vaak nog steeds. Ik heb meerdere foto’s deze keer niet kunnen maken, omdat er teveel flares en contrastverlies zichtbaar was. Het contrastverlies is zeer merkbaar bij tegenlicht. De enige positieve noot is dat het contrastverlies voor een erg contrastarm beeld, lees erg vintage effect, zorgt. De flares geven wel redelijk wat dromerig karakter aan het beeld. Hierdoor vallen er interessante plaatjes mee te schieten.













De kleuren lijken enigszins neutraal en zeer onverzadigd. Dit zorgt voor een zeer fraai vintage effect, weinig contrast en daarmee ook vrij onverzadigde kleuren. Stoppen we lens een beetje dicht, al bij F2.8, dan zie je duidelijk meer contrast en al een stuk meer kleur.












Over de highlights is een duidelijke gloed zichtbaar, die vaak gepaard gaat met enige vorm van chromatische aberratie. De chromatische aberratie is flink aanwezig, vooral bij hoge contrasten. Bij lage contrasten iets minder.
Tijdens mijn sessie in de avondzon moest ik een complete stop onderbelichten om de resultaten enigszins acceptabel te houden. Dit hielp enorm in het behouden van detail in de highlights. Over het algemeen hebben vintage lenzen het moeilijk met detail in highlights, maar deze lens meer dan andere lenzen.










Vervorming, moeten we het daar nog over hebben? Alles wordt in een swirly cirkel getrokken. Er is dus duidelijke vervorming zichtbaar. Afhankelijk van de compositie en wat er te zien is in de foto valt dit veel of weinig op.




Vignetting valt reuze mee. Kijkende naar vintage lenzen in het algemeen, verwacht je dat er op F1.5 bergen aan vignetting te zien is, maar dat is niet zo. Er is uiteraard wel duidelijke vignetting zichtbaar, maar bij lange na niet meer dan bij andere vintage exemplaren. Ik ben positief verrast over het eigenlijk weinig vignetten van de lens bij wijd open diafragma, vergeet niet dat dat maar liefst F1.5 is.







CONCLUSIE
De Helios 40 levert absoluut geen perfect plaatje en blinkt optisch nergens in uit. De lens is daarom ook alleen bekend om zijn ultieme swirly bokeh effect. Zijn cult status is echter wel verdiend, als we naar de bokeh kijken. Het aparte swirly bokeh effect en de prachtige zachtheid wijd open maken deze lens uitermate geschikt voor prachtige portretten. Als je eenmaal gevoel voor de lens hebt gekregen kan je er leuke resultaten mee krijgen die je nooit uit andere lenzen kan halen, maar het blijft opletten bij tegenlicht en onderwerpen of objecten die buiten de minimale scherptecirkel vallen, met name vanwege het rare vaseline-achtige uitsmeereffect en de drukke bokeh.

Deze lens is niet voor de beginnende of onervaren fotograaf. De lens produceert wijd open zo’n apart beeld, dat je er flink aan moet wennen om er iets van waarde uit te kunnen krijgen. Shots met flink tegenlicht kun je nagenoeg afschrijven, door de extreme flares en contrastverlies. Er moet bij tegenlicht redelijk gewerkt worden aan een compositie waarbij de flares het beeld niet overheersen, of juist iets toevoegen. Als je op een gegeven moment een gevoel voor de lens hebt gekregen wordt het makkelijker, maar het blijft opletten. Dit is niet een lens, zoals een Helios 44-2 58/2 of Flektogon 35/1.4, die je meeneemt om een even mee te gaan fotograferen in het bos of ergens anders. Deze lens neem je mee met een duidelijk doel, veel bokeh en een duidelijk gecentreerd onderwerp.

Het is een lens die je alleen gebruikt voor zijn aparte karakter en dat maakt deze lens niet zo veelzijdig. Zijn cultstatus is echter verdiend, kijkende naar zijn ultieme swirly bokeh en onscherpe karakter, een unieke lens met veel karakter.


PS
Heb jij nog een Carl Zeiss Biotar 75mm F1.5 te koop liggen? Stuur gerust een bericht of laat een reactie achter.

[1] Helios 40-2 1.5/79 M42 79mm?